آمار خودپرداز و پوز در پايان سال 84

 

     سال 84 در حالي تمام شد كه بيش از 4500 دستگاه خودپرداز و 115 دستگاه خوددريافت و بيش از 67000 دستگاه پوز نصب شده بود. كارت‌هاي مغناطيسي بيش از 12 ميليون و هوشمند بيش از 5 / 1 ميليون عدد صادر شده بود. پايان سال 84 و شروع سال 85 با بخشنامه‌اي دولتي توام شد كه سازمان‌ها و شركت‌هاي دولتي را مجبور مي‌كرد كه دستگاه خودپرداز را از توليدات داخل كشور تامين نمايند. بخشنامه مذكور به دستگاه پوز كاري نداشت و به تعبير يكي از دوستان، دليلي بر مظلوميت و ناشناخته بودن آن است. به عبارت ديگر، كسي كه باعث شمول خودپرداز در بخشنامه مذكور شده بود، حتي يك بار هم خريد خود را توسط پوز انجام نداده بود. در غير اينصورت آن هيكل گنده و پيچيده را نمي‌گفت كه بايد از داخل و آن دستگاه كوچك را از خارج خريداري نماييم؛ مگر اينكه فكر كند كه آن هيكل گنده، بي‌خاصيت است و اين دستگاه كوچك، فن آوري پيشرفته.

     اما سال 84 در مجموع سال خوبي براي هر دو دستگاه بود. بالاخره تعداد پوزهاي نصب شده از 60 هزار فراتر رفت و چشم بسياري از مردم به جمالش روشن شد. براي استفاده اقتصادي از پوز، هنوز راه درازي در پيش داريم. آمار خودپرداز به ترتيب خودپردازهاي فعال در پايان سال 84 به قرار زير است:

آمار خودپرداز
در پايان سال 84
رديف بانك خودپرداز
فعال
خودپرداز
در حال نصب
خودپرداز
در حال خريد
1 ملي 798 0 0
2 ملت 788 336 128
3 صادرات 732 138 600
4 سپه 682 0 0
5 تجارت 643 23 300
6 كشاورزي 511 44 600
7 رفاه 110 406 0
8 سامان 63 30 100
9 پست بانك 49 0 13
10 مسكن 48 72 400
11 صنعت و معدن 38 0 0
12 اقتصاد نوين 32 10 64
13 كارآفرين 20 0 10
14 توسعه صادرات 13 0 15
15 پارسيان 0 0 100
- مجموع 4527 1059 2330

     بانك ملي از نظر تعداد دستگاه خودپرداز در رده اول بود و اگر دستگاه‌هاي ديگران نصب شود، رتبه اول را خواهند ربود. در هر صورت خريدهاي آتي از دشواري خاصي برخوردار خواهد بود.

     آمار پوزهاي نصب شده (فعال و غير فعال) توسط بانك‌هاي كشور به ترتيب تعداد نصب شده در پايان سال 84 به قرار زير است:

آمار پوز
در پايان سال 84
رديف بانك پوز فروشگاهي
نصب شده
1 پارسيان 39048
2 سامان 14121
3 كشاورزي 8957
4 صادرات 2360
5 ملي 1769
6 ملت 478
7 پست بانك 257
8 توسعه صادرات 140
9 سپه 24
10 تجارت 18
11 اقتصاد نوين 5
12 صنعت و معدن 1
13 رفاه 0
14 كارآفرين 0
15 مسكن 0
- مجموع 67186

     ملاحظه مي‌شود كه بانك پارسيان در رتبه اول قرار دارد و ديگران راه درازي براي رسيدن به آن دارند. اگر چه مدير شركت تجارت الكترونيك پارسيان قول داده بود كه خيلي بيشتر از اينها نصب نمايد؛ اما مشكلات زيادي در راه بود كه مانع از انجام كار آنها شد. اگر پارسيان بتواند 50 هزار پوز ديگر در سال 85 نصب نمايد كه واقعا كار نمايند، الحق كه در شرايط موجود ايران شاهكار كرده است. حداكثر تا پايان سال 85 منتظر مي‌مانيم. شايد زودتر هم بتوانند.

     بانك خصوصي سامان با 14121 دستگاه در تعقيب پارسيان است. رشد آنها خوب بوده و اميدواريم كه سرو ساماني خوب به شركت تازه تغيير يافته خود ببخشند، كمر بندها را سفت كنند و از پارسيان جلو بزنند. بانك كشاورزي نيز با 8957 پوز در رديف سوم بوده و جاي تقدير دارد. اگر غيرتي عمل كنند و از بازرسي‌ها هم نترسند، شايد آنها نيز بتوانند 50 هزار پوز ديگر نصب نمايند.

      آمار كارت‌هاي صادر شده (فعال و غير فعال) توسط بانك‌هاي كشور به ترتيب تعداد نصب شده در پايان سال 84 به قرار زير است:

آمار كارت‌هاي بانكي
در پايان سال 84
رديف بانك مغناطيسي هوشمند مغناطيسي و
 هوشمند
سرانه كارت
به خودپرداز
1 ملي 3509003 0 0 4397
2 سپه 2548698 37613 0 3792
3 صادرات 2497092 6068 0 3420
4 تجارت 1667462 0 0 2593
5 پارسيان 1344676 0 0 0
6 كشاورزي 0 0 1272701 2490
7 ملت 0 0 389426 494
8 سامان 365378 0 0 5800
9 اقتصاد نوين 22832 0 0 714
10 مسكن 15197 0 0 306
11 رفاه 10823 0 0 98
12 توسعه صادرات 10180 0 0 782
13 صنعت و معدن 6640 3111 0 257
14 پست بانك 4429 3376 0 159
15 كارآفرين 1096 0 0 55
- مجموع 12003506 50168 1662127 2980

     بانك ملي همچنان در صدر است و بانك‌هاي ديگر در جايگاه‌هاي بعدي قرار دارند. يكي از نكات مهم جدول فوق، سرانه كارت به خودپرداز است. با توجه به پذيرش كليه كارت‌ها در كليه خودپردازها (شبكه شتاب)، اگر بانكي سرانه كارت بيشتر داشته باشد، كارمزد بيشتر به شتاب پرداخت مي‌كند. بانكي كه خودپرداز زياد و كارت كم داشته باشد، كارمزد بيشتر از بانك‌هاي ديگر دريافت مي‌نمايد. با اين ديدگاه، جدول زير ترتيب بانك‌ها را با توجه به سرانه كارت به نسبت خودپرداز نشان مي‌دهد:

آمار سرانه كارت به خودپرداز
در پايان سال 84
رديف بانك خودپرداز سرانه كارت
 به خودپرداز
1 سامان 63 5800
2 ملي 798 4397
3 سپه 682 3792
4 صادرات 732 3420
5 تجارت 643 2593
6 كشاورزي 511 2490
7 توسعه صادرات 13 782
8 اقتصاد نوين 32 714
9 ملت 788 494
10 مسكن 48 306
11 صنعت و معدن 38 257
12 پست بانك 49 159
13 رفاه 110 98
14 كارآفرين 20 55
15 پارسيان 0 0
- مجموع 4527 2980

     بانك سامان از نظر سرانه كارت به پوز در صدر قرار مي‌گيرد و چند بانك ديگر در جايگاه‌هاي بعدي قرار دارند. با توجه به پذيرش تقريبي كليه كارت‌ها در كليه پوزها (شبكه شتاب)، اگر بانكي سرانه كارت بيشتر داشته باشد، كارمزد بيشتر به شتاب و بانك‌هاي ديگر پرداخت مي‌كند. بانكي كه پوز زياد و كارت كم داشته باشد، كارمزد بيشتر از بانك‌هاي ديگر دريافت مي‌نمايد. براي بانك‌هايي كه تعداد پوزها و كارت‌هاي آنها كم باشد، عبارت كم تاثير را ذكر كرده‌ايم. با اين ديدگاه، جدول زير ترتيب بانك‌ها را با توجه به سرانه كارت به نسبت پوز نشان مي‌دهد:

آمار سرانه كارت به پوز
در پايان سال 84
رديف بانك پوز فروشگاهي
نصب شده
سرانه كارت
به پوز
1 سامان 14121 26
2 پارسيان 39048 35
3 كشاورزي 8957 142
4 ملت 478 814
5 صادرات 2360 1058
6 ملي 1769 1983
- پست بانك 257 كم تاثير
- توسعه صادرات 140 كم تاثير
- سپه 24 كم تاثير
- تجارت 18 كم تاثير
- اقتصاد نوين 5 كم تاثير
- صنعت و معدن 1 كم تاثير
- رفاه 0 كم تاثير
- كارآفرين 0 كم تاثير
- مسكن 0 كم تاثير
- مجموع 67186 -